Συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-Mercosur και ενδιάμεση εμπορική συμφωνία

Η ενδιάμεση εμπορική συμφωνία με μια ματιά

Στις 17 Ιανουαρίου 2026 η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) και οι τέσσερις χώρες της Mercosur Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη και Ουρουγουάη υπέγραψαν τη συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-Mercosur (EMPA) και την ενδιάμεση εμπορική συμφωνία (iTA). Η τελευταία θα καταργηθεί και θα αντικατασταθεί μόλις επικυρωθεί πλήρως η ΕΜΚΣ.

Στις 15 Απριλίου 2025 η ανακοίνωση σχετικά με την προσωρινή εφαρμογή της ενδιάμεσης συμφωνίας εμπορίου από την 1η Μαΐου 2026 δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα (ΕΕ L, 2026/868).

Περισσότερες πληροφορίες

Στις 27 Φεβρουαρίου 2026 η ενδιάμεση εμπορική συμφωνία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα (ΕΕ L, 2026/184). Για να εξερευνήσετε το πλήρες κείμενο της συμφωνίας, μπορείτε να μεταβείτε στο EU-Mercosur: Κείμενο της συμφωνίας. Εδώ το κείμενο χωρίζεται εύκολα σε κεφάλαια και παραρτήματα για εύκολη διαβούλευση.

Η ακόλουθη σύνοψη πραγματεύεται τα επιμέρους κεφάλαια της iTA.

Κυριότερα σημεία

Από κοινού, οι χώρες της Mercosur αποτελούν την έκτη μεγαλύτερη οικονομία στον κόσμο με συνολικό πληθυσμό 270 εκατομμυρίων ανθρώπων.

Οι διμερείς εμπορευματικές συναλλαγές μεταξύ της ΕΕ και της Mercosur είναι σχετικά ισορροπημένες. Το 2024 οι εξαγωγές της ΕΕ προς τη Mercosur ανήλθαν σε περίπου 55 δισ. ευρώ, ενώ οι εισαγωγές από τη Mercosur ανήλθαν σε περίπου 56 δισ. ευρώ.

Στον τομέα των υπηρεσιών, η ΕΕ εξήγαγε περίπου 29 δισ. ευρώ στη Mercosur το 2023, έναντι 13 δισ. ευρώ σε εισαγωγές, με τη Βραζιλία να αντιπροσωπεύει πάνω από το 70 % του εμπορίου υπηρεσιών.

Οι επενδυτικοί δεσμοί είναι ιδιαίτερα ισχυροί. Η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος ξένος επενδυτής στη Mercosur, με συσσωρευμένα επενδυτικά αποθέματα της ΕΕ να αυξάνονται από 315 δισ. ευρώ το 2013 σε περίπου 384 δισ. ευρώ το 2023. Τα επενδυτικά αποθέματα της Mercosur στην ΕΕ παραμένουν συγκριτικά περιορισμένα.

Στο πλαίσιο αυτό, η συμφωνία αναμένεται να ενισχύσει τα υφιστάμενα εμπορικά και επενδυτικά πρότυπα, βελτιώνοντας παράλληλα τη μακροπρόθεσμη προβλεψιμότητα για τους οικονομικούς φορείς.

Η συμφωνία:

• αυξάνει το διμερές εμπόριο και τις επενδύσεις και μειώνει τους δασμολογικούς και μη δασμολογικούς εμπορικούς φραγμούς – ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις·
• δημιουργεί πιο σταθερούς και προβλέψιμους κανόνες για το εμπόριο και τις επενδύσεις μέσω καλύτερων και ισχυρότερων κανόνων, π.χ. στον τομέα των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (συμπεριλαμβανομένων των γεωγραφικών ενδείξεων), των προτύπων ασφάλειας των τροφίμων, του ανταγωνισμού και των ορθών ρυθμιστικών πρακτικών· και
• προωθεί τις κοινές αξίες και τη βιώσιμη ανάπτυξη, μεταξύ άλλων με την ενίσχυση των δικαιωμάτων των εργαζομένων, την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, τη διασφάλιση της προστασίας του περιβάλλοντος και την ενθάρρυνση της υπεύθυνης επιχειρηματικής συμπεριφοράς.

Βασικά στοιχεία της συμφωνίας

Εμπόριο αγαθών

Βασικός στόχος είναι η σταδιακή κατάργηση ή μείωση των δασμών. Μόλις εφαρμοστεί πλήρως, η συμφωνία θα καταργήσει τους δασμούς στο 91 % των εξαγωγών της ΕΕ προς τη Mercosur και στο 92 % των εξαγωγών της Mercosur προς την ΕΕ.

Η Mercosur θα καταργήσει εξ ολοκλήρου τους δασμούς για τα περισσότερα βιομηχανικά προϊόντα βασικού ενδιαφέροντος της ΕΕ, ενώ η ΕΕ θα καταργήσει σταδιακά τους δασμούς για όλα τα βιομηχανικά προϊόντα σε διάστημα δέκα ετών. Στον τομέα της γεωργίας, η Mercosur θα απελευθερώσει σταδιακά το 93 % των δασμολογικών κλάσεων για τα γεωργικά είδη διατροφής, ενώ η ΕΕ θα απελευθερώσει το 82 % των γεωργικών εισαγωγών, παρέχοντας περιορισμένη πρόσβαση στα υπόλοιπα προϊόντα μέσω δασμολογικών ποσοστώσεων.

Η συμφωνία αφορά επίσης τους εξαγωγικούς περιορισμούς. Οι εξαγωγικοί δασμοί για βασικές πρώτες ύλες, όπως η σόγια ή οι δορές και τα δέρματα, θα μειωθούν ή θα καταργηθούν. Οι εξαγωγικοί δασμοί για ορισμένες κρίσιμες πρώτες ύλες καταργούνται πλήρως από την Αργεντινή, την Ουρουγουάη και την Παραγουάη, ενώ η Βραζιλία δεσμεύεται να καταργήσει εν μέρει ή να δεσμεύσει ανώτατα όρια. Επιπλέον, η συμφωνία απαγορεύει τις απαιτήσεις τιμών εισαγωγής και εξαγωγής και τα μονοπώλια.

Κανόνες καταγωγής

Η προτιμησιακή πρόσβαση στο πλαίσιο της συμφωνίας εξαρτάται από τη συμμόρφωση με τους κανόνες καταγωγής. Μόνο τα εμπορεύματα καταγωγής ΕΕ ή Mercosur θα επωφελούνται από δασμολογικές προτιμήσεις. Η συμφωνία θεσπίζει σύγχρονους κανόνες που βασίζονται στην αυτοπιστοποίηση των εξαγωγέων, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης του συστήματος εγγεγραμμένων εξαγωγέων της ΕΕ (REX) ή ισοδύναμων μηχανισμών.

Διευκόλυνση των τελωνειακών και εμπορικών συναλλαγών

Οι διατάξεις για τη διευκόλυνση των τελωνειακών διαδικασιών και του εμπορίου υπερβαίνουν τις υφιστάμενες δεσμεύσεις του ΠΟΕ, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας, την επιτάχυνση του εκτελωνισμού και την ενίσχυση της διαφάνειας. Τα μέτρα περιλαμβάνουν την αυτοματοποίηση των διαδικασιών, την ενίσχυση της τελωνειακής συνεργασίας και την τακτική επανεξέταση της εφαρμογής.

Τεχνικά εμπόδια στο εμπόριο

Οι τεχνικοί φραγμοί στους εμπορικούς κανόνες αποσκοπούν στη μείωση των περιττών ρυθμιστικών αποκλίσεων. Η συμφωνία προωθεί τη μεγαλύτερη ευθυγράμμιση με τα διεθνή πρότυπα, τη βελτίωση των διαδικασιών αξιολόγησης της συμμόρφωσης και, σε ορισμένους τομείς, την αποδοχή από τη Mercosur των αποτελεσμάτων των δοκιμών συμμόρφωσης της ΕΕ. Οι διατάξεις για τη σήμανση και την επισήμανση αποσκοπούν στη μείωση του κόστους συμμόρφωσης για τους εξαγωγείς.

Υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα

Η συμφωνία περιλαμβάνει ολοκληρωμένες διατάξεις σχετικά με τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα. Επιβεβαιώνει εκ νέου τα αυστηρά υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά πρότυπα της ΕΕ, τα οποία παραμένουν αδιαπραγμάτευτα, και διαφυλάσσει το δικαίωμα της ΕΕ να θεσπίζει ρυθμίσεις με βάση την αρχή της προφύλαξης. Όλες οι εισαγωγές πρέπει να συμμορφώνονται πλήρως με τους κανόνες της ΕΕ για τις εισαγωγές.

Διάλογοι για θέματα που σχετίζονται με την αγροδιατροφική αλυσίδα

Η ΕΕ και οι χώρες της Mercosur συμφώνησαν να συμμετάσχουν σε διαλόγους για την ενίσχυση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης και κατανόησης, καθώς και για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τα θέματα της καλής μεταχείρισης των ζώων, της χρήσης της βιοτεχνολογίας στη γεωργία, της καταπολέμησης της αντοχής στα αντιβιοτικά και επιστημονικών θεμάτων που αφορούν την ασφάλεια των τροφίμων και την υγεία των ζώων και των φυτών.

Εμπορική άμυνα και παγκόσμιες διασφαλίσεις και διμερή μέτρα διασφάλισης

Η συμφωνία επιβεβαιώνει τη διαθεσιμότητα συμβατών με τον ΠΟΕ μέτρων αντιντάμπινγκ και αντισταθμιστικών μέτρων και θεσπίζει διμερείς διασφαλίσεις. Όσον αφορά τη γεωργία, ένας ειδικός διμερής κανονισμός διασφάλισης παρέχει πρόσθετη προστασία από αιφνίδιες αυξήσεις των εισαγωγών, με σαφώς καθορισμένους μηχανισμούς ενεργοποίησης, ενισχυμένη παρακολούθηση και πιθανή χρονικά περιορισμένη αναστολή των προτιμήσεων.

Συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών και της εγκατάστασης

Στον τομέα των υπηρεσιών και της εγκατάστασης, η Mercosur αναλαμβάνει δεσμεύσεις για όλους τους τρόπους εφοδιασμού, συμπεριλαμβανομένης της ελευθέρωσης των επενδύσεων. Η συμφωνία βελτιώνει την ασφάλεια δικαίου, τη διαφάνεια και τη ρυθμιστική συνεργασία σε τομείς όπως οι τηλεπικοινωνίες, οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και το ηλεκτρονικό εμπόριο, ενώ αποκλείει ρητά την ελευθέρωση των δημόσιων υπηρεσιών. Οι διατάξεις για το ηλεκτρονικό εμπόριο απαγορεύουν τους αδικαιολόγητους φραγμούς, διασφαλίζουν τη νομική ισχύ των ηλεκτρονικών συμβάσεων και ενισχύουν την προστασία των καταναλωτών.

Συναλλαγές Τρεχούμενου Λογαριασμού και Κίνηση Κεφαλαίων

Η ΕΕ και οι χώρες της Mercosur έχουν συμφωνήσει για την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων με σκοπό την πραγματοποίηση άμεσων επενδύσεων, η οποία περιλαμβάνει επίσης την εκκαθάριση ή τον επαναπατρισμό των εν λόγω κεφαλαίων. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος επιτρέπει επίσης όλες τις πληρωμές και μεταφορές σε ελεύθερα μετατρέψιμα νομίσματα που σχετίζονται με συναλλαγές τρεχούμενων λογαριασμών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας.

Δημόσιες συμβάσεις

Η συμφωνία αποσκοπεί στη διασφάλιση αμοιβαίας και χωρίς διακρίσεις πρόσβασης στις αγορές δημόσιων συμβάσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Mercosur. Η συμφωνία παρέχει εθνική μεταχείριση σε τοπικά εγκατεστημένους προμηθευτές, αγαθά και υπηρεσίες, εμποδίζοντας τις κυβερνήσεις να ευνοούν τους εγχώριους φορείς έναντι των ξένων ανταγωνιστών μόλις πληρούνται τα κριτήρια εγκατάστασης.

Για τους οικονομικούς φορείς της ΕΕ, αυτό αντιπροσωπεύει σημαντικό άνοιγμα των ευκαιριών σύναψης συμβάσεων στις αγορές της Mercosur, οι οποίες παραδοσιακά χαρακτηρίζονται από περιορισμένη διαφάνεια και περιορισμένη ξένη συμμετοχή. Οι δεσμεύσεις καλύπτουν τις δημόσιες συμβάσεις σε επίπεδο κεντρικής κυβέρνησης και, σε ορισμένες περιπτώσεις, τους μη κεντρικούς φορείς και τις δημόσιες επιχειρήσεις. Από την άποψη της αγοράς, οι εν λόγω διατάξεις αναμένεται να βελτιώσουν την προβλεψιμότητα και την ανταγωνιστική ουδετερότητα στις διαδικασίες υποβολής προσφορών, ιδίως στις συμβάσεις υποδομών, μεταφορών, ενέργειας και δημόσιων υπηρεσιών.

Δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας

Προβλέπονται ολοκληρωμένοι κανόνες που καλύπτουν όλο το φάσμα της προστασίας και της επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας (ΔΔΙ), συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, των εμπορικών σημάτων, των σχεδίων και υποδειγμάτων και των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας. Ενισχύει την ασφάλεια δικαίου για τους κατόχους δικαιωμάτων μέσω σαφών δεσμεύσεων και μηχανισμών συνεργασίας, με την υποστήριξη διατάξεων επιβολής του αστικού και του διοικητικού δικαίου.

Ιδιαίτερη σημασία έχει μια ειδική ενότητα για τις γεωγραφικές ενδείξεις (ΓΕ). Η συμφωνία διασφαλίζει την αποτελεσματική αναγνώριση και προστασία 344 γεωγραφικών ενδείξεων της ΕΕ και 220 γεωγραφικών ενδείξεων της Mercosur, με προστασία συγκρίσιμη με εκείνη που παρέχεται σε επίπεδο ΕΕ. Η προστασία ισχύει από την έναρξη ισχύος για τις περισσότερες καταχωρισμένες ονομασίες, με περιορισμένες μόνο εξαιρέσεις για προηγούμενη χρήση ή προηγούμενα δικαιώματα. Η συμφωνία προστατεύει τις ονομασίες ΓΕ από την κατάχρηση, την απομίμηση και την επίκληση και προβλέπει διοικητική επιβολή επιπλέον των ένδικων μέσων, συμπεριλαμβανομένων των συνοριακών μέτρων. Επιτρέπει επίσης την προσθήκη πρόσθετων ονομασιών ΓΕ στο μέλλον.

Μικρομεσαίες επιχειρήσεις

Αναγνωρίζοντας τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι μικρότεροι φορείς εκμετάλλευσης, η συμφωνία περιλαμβάνει ειδικό κεφάλαιο για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ). Σκοπός της είναι να διασφαλίσει ότι οι ΜΜΕ μπορούν να επωφεληθούν αποτελεσματικά από τις ευκαιρίες που δημιουργεί η συμφωνία.

Στα βασικά μέτρα περιλαμβάνονται η ενισχυμένη ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τους όρους πρόσβασης στην αγορά και η δημιουργία βάσεων δεδομένων που περιέχουν πληροφορίες σχετικά με τους δασμούς, τους φόρους και τους κανόνες καταγωγής σε επίπεδο δασμολογικής κλάσης. Το κεφάλαιο καθιερώνει επίσης διμερή συνεργασία για να διασφαλιστεί ότι τα συμφέροντα των ΜΜΕ λαμβάνονται υπόψη κατά την εφαρμογή. Μολονότι δεν δημιουργούν νέα δικαιώματα πρόσβασης στην αγορά, οι διατάξεις αυτές αποσκοπούν στη μείωση των πρακτικών φραγμών στη συμμετοχή στο εμπόριο ΕΕ–Mercosur.

Ανταγωνισμός

Για να εξασφαλιστούν ισότιμοι όροι ανταγωνισμού, αμφότερα τα μέρη υποχρεούνται να διατηρούν ολοκληρωμένη νομοθεσία περί ανταγωνισμού και ανεξάρτητες αρχές ανταγωνισμού. Η συμφωνία δεν εναρμονίζει τους κανόνες ανταγωνισμού, αλλά θεσπίζει ένα πλαίσιο συνεργασίας και διαλόγου μεταξύ των αρχών.

Στα βασικά στοιχεία περιλαμβάνονται οι διμερείς διαβουλεύσεις σε περιπτώσεις αντιανταγωνιστικών πρακτικών που ενδέχεται να επηρεάσουν το εμπόριο ή τις επενδύσεις μεταξύ των μερών, καθώς και η ανταλλαγή μη εμπιστευτικών πληροφοριών. Για τους εμπόρους και τους επενδυτές, οι διατάξεις αυτές αποσκοπούν στη μείωση των κινδύνων που συνδέονται με στρεβλώσεις της αγοράς που προκύπτουν από συμπράξεις, κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης ή αντιανταγωνιστικές συγκεντρώσεις, διατηρώντας παράλληλα την αυτονομία επιβολής σε εθνικό επίπεδο.

Επιδοτήσεις

Η συμφωνία εξετάζει τις πιθανές στρεβλωτικές για το εμπόριο επιπτώσεις της κρατικής στήριξης, αναγνωρίζοντας παράλληλα ότι οι επιδοτήσεις μπορεί να είναι απαραίτητες για την επίτευξη θεμιτών στόχων δημόσιας πολιτικής, όπως η βιομηχανική ανάπτυξη, η προστασία του περιβάλλοντος ή η κοινωνική συνοχή.

Αντί να επιβάλλει αυστηρές απαγορεύσεις, η συμφωνία θεσπίζει μηχανισμό συνεργασίας μεταξύ των μερών. Ο μηχανισμός αυτός επικεντρώνεται στη διαφάνεια, την ανταλλαγή πληροφοριών και τον διάλογο σχετικά με τις πρακτικές επιδοτήσεων και τα συστήματα ελέγχου.

Η συμφωνία σηματοδοτεί αυξημένο έλεγχο των στρεβλώσεων που σχετίζονται με τις επιδοτήσεις με την πάροδο του χρόνου, διατηρώντας παράλληλα περιθώριο πολιτικής για τις κυβερνήσεις. Θέτει επίσης τις βάσεις για τη μελλοντική συνεργασία όσον αφορά τη διαφάνεια των επιδοτήσεων.

Κρατικές επιχειρήσεις

Ένα ειδικό κεφάλαιο διέπει τις εμπορικές δραστηριότητες των κρατικών επιχειρήσεων και εταιρειών. Οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις υποχρεούνται να ενεργούν σύμφωνα με εμπορικά κριτήρια κατά την αγορά και την πώληση, υπό την προϋπόθεση ότι οι συναλλαγές αυτές δεν εξυπηρετούν την εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Το πεδίο εφαρμογής δεν επεκτείνεται στον τομέα της άμυνας, στις δημόσιες υπηρεσίες ή στις επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών κάτω των 200 εκατομμυρίων ειδικών τραβηκτικών δικαιωμάτων. Επιβεβαιώνεται ρητά ότι τα μέρη μπορούν να συνεχίσουν να ιδρύουν κρατικές επιχειρήσεις ή να διατηρούν μονοπώλια. Οι διατάξεις για τη διαφάνεια επιτρέπουν την ανταλλαγή πληροφοριών σε περίπτωση δυνητικής σύγκρουσης συμφερόντων.

Εμπόριο και Αειφόρος Ανάπτυξη

Οι δεσμεύσεις για τα εργασιακά δικαιώματα και την προστασία του περιβάλλοντος περιλαμβάνονται στη συμφωνία. Τα μέρη δεσμεύονται να τηρούν και να εφαρμόζουν αποτελεσματικά τις διεθνείς συμβάσεις εργασίας και τις πολυμερείς περιβαλλοντικές συμφωνίες, συμπεριλαμβανομένης της συμφωνίας του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή.

Ο χαρακτηρισμός της συμφωνίας του Παρισιού ως ουσιώδους στοιχείου της συνολικής συμφωνίας αποτελεί αξιοσημείωτη καινοτομία. Επιτρέπει τη μερική ή ολική αναστολή της συμφωνίας εάν ένα μέρος αποχωρήσει από τη συμφωνία του Παρισιού ή την υπονομεύσει παραλείποντας να ενεργήσει καλόπιστα. Επιπλέον, η συμφωνία περιέχει νομικά δεσμευτικές υποχρεώσεις για την αποψίλωση των δασών, συμπεριλαμβανομένων υποχρεώσεων για τη λήψη μέτρων για την ανάσχεση της αποψίλωσης των δασών από το 2030. Πρόκειται για την πρώτη φορά που οι δεσμεύσεις αυτές ενσωματώνονται σε μια νομικά εκτελεστή εμπορική συμφωνία και όχι σε πολιτικές δηλώσεις.

Διαφάνεια

Η συμφωνία αποσκοπεί στην προώθηση ενός προβλέψιμου και βασιζόμενου σε κανόνες ρυθμιστικού περιβάλλοντος για τους οικονομικούς φορείς. Απαιτεί την ηλεκτρονική δημοσίευση των μέτρων που σχετίζονται με το εμπόριο, τον ορισμό σημείων επαφής για τις έρευνες και την αντικειμενική και αμερόληπτη διαχείριση των κανονισμών.

Προβλέπει επίσης μηχανισμούς επανεξέτασης και προσφυγής σε διοικητικές αποφάσεις που σχετίζονται με το εμπόριο. Για τους εμπορευόμενους, οι διατάξεις αυτές μειώνουν τις ασυμμετρίες πληροφόρησης και την κανονιστική αβεβαιότητα, ιδίως σε αγορές όπου η πρόσβαση σε έγκαιρες και αξιόπιστες κανονιστικές πληροφορίες ήταν παραδοσιακά περιορισμένη.

Εξαιρέσεις

Τα μέρη επιτρέπεται να παρεκκλίνουν από τις εμπορικές υποχρεώσεις για λόγους ασφάλειας ή για την προστασία της δημόσιας τάξης. Οι βασικές διατάξεις περιλαμβάνουν την προστασία ουσιωδών συμφερόντων ασφάλειας, όπως η άμυνα ή η διαχείριση κρίσεων, καθώς και τη δυνατότητα θέσπισης περιβαλλοντικών και υγειονομικών μέτρων (σύμφωνα με τους κανόνες της GATT). Επιπλέον, η συμφωνία ρυθμίζει την προστασία των εμπιστευτικών πληροφοριών, τη φορολογική κυριαρχία για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και τους μηχανισμούς έκτακτης ανάγκης. Τα μέτρα που συνάδουν με τις εξαιρέσεις του ΠΟΕ θεωρούνται συμβατά. Εξασφαλίζεται επίσης ότι οι εξαιρέσεις δεν οδηγούν σε αυθαίρετες διακρίσεις.

Επίλυση διαφορών

Θεσπίζονται διαδικασίες για την επίλυση διαφωνιών σχετικά με την ερμηνεία ή την εφαρμογή των διατάξεών της. Προβλέπει διαβουλεύσεις, ειδικές ομάδες διαιτησίας, δεσμευτικές εκθέσεις, κανόνες διαφάνειας και κώδικα δεοντολογίας για τα μέλη της ειδικής ομάδας διαιτησίας. Ένας μηχανισμός διαμεσολάβησης είναι επίσης διαθέσιμος ως εναλλακτικό μέσο επίλυσης διαφορών.

Η συμφωνία περιλαμβάνει μηχανισμό καταγγελιών μη παραβίασης, ο οποίος βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στο σύστημα του ΠΟΕ. Αυτό επιτρέπει σε ένα μέρος να ασκήσει ένδικα μέσα όταν τα αναμενόμενα οφέλη ακυρώνονται ή παρεμποδίζονται από μέτρα που δεν παραβιάζουν επισήμως τη συμφωνία. Ωστόσο, οι αιτιάσεις αυτές περιορίζονται σε εξαιρετικές και στενά καθορισμένες περιστάσεις.

Θεσμικές διατάξεις

Θεσπίζεται θεσμικό πλαίσιο για την εποπτεία της εφαρμογής, συμπεριλαμβανομένων κοινών οργάνων, τακτικών επανεξετάσεων και μηχανισμών διαλόγου.

Γενικές και τελικές διατάξεις

Ένα κεφάλαιο σχετικά με τις γενικές και τελικές διατάξεις αφορά την εδαφική εφαρμογή, την προσωρινή εφαρμογή και τη σχέση με άλλες συμφωνίες, την εκπλήρωση υποχρεώσεων, τα ιδιωτικά δικαιώματα, καθώς και την προσχώρηση νέων κρατών μελών στην ΕΕ ή κρατών μερών της Mercosur. Περιέχει επίσης διατάξεις σχετικά με τη διάρκεια, την καταγγελία και τις αυθεντικές γλώσσες και παραπέμπει στα παραρτήματα, τα προσαρτήματα και τα πρωτόκολλα ως αναπόσπαστο μέρος της συμφωνίας.

Συμφωνία προτιμησιακής καταγωγής και κατάργησης δασμών

Προτιμησιακή μεταχείριση

Αμοιβαία χορήγηση προτιμησιακών δασμολογικών συντελεστών μεταξύ των τεσσάρων χωρών της Mercosur και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) για την ενίσχυση των εμπορικών σχέσεων.

Δασμολογική κατάργηση

Η κατάργηση των δασμών αρχίζει από την 1η Μαΐου 2026, σύμφωνα με το κεφάλαιο 2, το άρθρο 2.4 και το παράρτημα 2-Α της συμφωνίας.

Mercosur: Η κατάργηση των δασμών για τους εισαγωγικούς δασμούς ακολουθεί τις προδιαγραφές του κεφαλαίου 2 άρθρο 2.4, μαζί με το παράρτημα 2-Α προσάρτημα 2-Α-2.

ΕΕ: Η κατάργηση των δασμών συνάδει με το κεφάλαιο 2 άρθρο 2.4, καθώς και με το παράρτημα 2-Α προσάρτημα 2-Α-1.

Η κατάργηση των εξαγωγικών δασμών στη Mercosur καθορίζεται σε χωριστό παράρτημα 2-Β.

Κανονισμός καταγωγής

Οι κανονισμοί που αφορούν την καταγωγή περιγράφονται στο κεφάλαιο 3 τμήματα Α έως Γ της συμφωνίας, συμπεριλαμβανομένων των ειδικών κανόνων καταγωγής ανά προϊόν στο παράρτημα 3-Β και των εισαγωγικών σημειώσεων του παραρτήματος 3-Α. Στο παράρτημα 3-Β-1 ορίζονται ειδικές ρυθμίσεις σχετικά με ειδικούς κανόνες ανά προϊόν για ορισμένα προϊόντα καταγωγής Mercosur.

• ΕΕ L, 2026/184, 27.2.2026, σ. 14 (Κεφάλαιο 3)
• ΕΕ L, 2026/184, 27.2.2026, σ. 2156 (Παράρτημα 3-Α)
• ΕΕ L, 2026/184, 27.2.2026, σ. 2163 (Παράρτημα 3-B)
• ΕΕ L, 2026/184, 27.2.2026, σ. 2215 (Παράρτημα 3-B-1)

Αποδεικτικά καταγωγής

Επίσημη: Προβλέπεται μόνο σε προσωρινή βάση (τρία έτη που μπορούν να παραταθούν για μέγιστη περίοδο 2 ετών) για εισαγωγές στην Ευρωπαϊκή Ένωση καταγωγής χωρών της Mercosur. Βλ. παράρτημα 3-Δ (ΕΕ L, 2026/184, 27.2.2026, σ. 2219)

Μη τυπική: Δήλωση καταγωγής

Κείμενο της δήλωσης: Παραπομπή στο παράρτημα 3-Γ (ΕΕ L, 2026/184, 27.2.2026, σ. 2216)

Οι ενιαίες βεβαιώσεις καταγωγής επιτρέπονται για την εισαγωγή με τμηματικές αποστολές αποσυναρμολογημένων ή μη συναρμολογημένων προϊόντων που κατατάσσονται στα τμήματα XV έως XXI του ΕΣ.

Ισχύς: Οι δηλώσεις καταγωγής ισχύουν για 12 μήνες.

Εξαιρέσεις: Επιτρέπεται η ανεπίσημη δήλωση καταγωγής για μη εμπορικές συναλλαγές που περιλαμβάνουν μικρά δέματα από ιδιώτες προς ιδιώτες και προσωπικές αποσκευές ταξιδιωτών, με την επιφύλαξη των κατάλληλων κατώτατων ορίων αξίας στη χώρα εισαγωγής.

Κανόνες καταγωγής

• Γενική ανοχή: 10 % της τιμής εκ του εργοστασίου, εκτός από τα προϊόντα που υπάγονται στα κεφάλαια 50 έως 63 του ΕΣ, για τα οποία ισχύουν τα όρια ανοχής που καθορίζονται στις σημειώσεις 6 και 7 του παραρτήματος 3-Α.
• Κατώτατο όριο για σύνολα: 15 % της τιμής εκ του εργοστασίου για τα μη καταγόμενα συστατικά μέρη.
• Αρχή της εδαφικότητας: Η συμμόρφωση είναι υποχρεωτική.
• Μη χειραγώγηση: Η συμμόρφωση είναι υποχρεωτική.
• Απαγόρευση επιστροφής: Άνευ αντικειμένου.
• Λογιστικός διαχωρισμός: Εφαρμόζεται για ανταλλάξιμα υλικά, εάν χρησιμοποιείται μέθοδος λογιστικού διαχωρισμού για τη διαχείριση αποθεμάτων, η οποία συνάδει με τις γενικά αποδεκτές λογιστικές αρχές στο οικείο συμβαλλόμενο μέρος.

Σώρευση

Επιτρέπεται η διμερής σώρευση μεταξύ της ΕΕ και της Mercosur, ώστε να διευκολυνθούν οι εξορθολογισμένες εμπορικές σχέσεις.