Gids voor exportdiensten

Bent u van plan om voor het eerst een dienst te exporteren?

Controleer voordat u dit doet of uw bedrijf er klaar voor is:

• Is uw dienst al succesvol op uw binnenlandse markt of in andere EU-landen?
• Heeft uw bedrijf de capaciteit om deze dienst aan te bieden op buitenlandse markten buiten de EU? Beschikt het over voldoende personeel, tijd, financiële en juridische middelen?
• Is het management van uw onderneming vastbesloten om uit te breiden naar exportmarkten buiten de EU?
• Beschikt uw onderneming over een uitgebreid financieel/marketing/bedrijfsplan met duidelijk omschreven doelstellingen ter ondersteuning van de uitvoer naar markten buiten de EU?
• Beschikt uw bedrijf over een concrete strategie voor de uitvoer van de dienst naar landen buiten de EU? U kunt uw dienst bijvoorbeeld rechtstreeks exporteren naar uw koper in uw exportmarkt, zoals een ander bedrijf of een consument. Of u kunt exporteren via e-commerceplatforms.
• Indien van toepassing, beschikt uw onderneming over de nodige bescherming van intellectuele eigendom in het buitenland?
• Beschikt uw onderneming over de capaciteit en deskundigheid om haar dienstverlening aan te passen aan culturele voorkeuren of andere normen in landen buiten de EU?

Er zijn doorgaans vier verschillende manieren om uw dienst uit te voeren naar een markt buiten de EU (ook wel “leveringswijzen”genoemd). Deze zijn vastgelegd in een internationale overeenkomst, namelijk de Algemene Overeenkomst inzake de handel in diensten van de Wereldhandelsorganisatie.

Grensoverschrijdende dienstverlening (modus 1):

Andere voorbeelden van diensten die vaak via grensoverschrijdende levering worden uitgevoerd, zijn onder meer:

• marktonderzoek
• statistische analyse
• communicatieadvies, zoals adviesdiensten op het gebied van marketing
• professionele diensten (zoals juridische, architectonische, boekhoudkundige diensten)
• computergerelateerde diensten
• telecommunicatiediensten
• koeriersdiensten

Verbruik van diensten in het buitenland (modus 2):

De klant steekt de grens over en maakt gebruik van de dienst die u levert in uw markt.

Commerciële aanwezigheid in het buitenland (modus 3):

Sectoren waarin deze vorm van dienstverlening gebruikelijk is, zijn onder meer:

• financiële diensten
• telecommunicatiediensten
• milieudiensten

In het algemeen wordt de oprichting of verwerving van een buitenlandse onderneming in het buitenland buitenlandse directe investeringen genoemd.

Wanneer u uw investering in een buitenlandse markt plant, kan het land waarin u wilt beleggen bepaalde beperkingen toepassen. Deze zijn afhankelijk van het rechtskader en kunnen het volgende omvatten:

• beperkingen op buitenlands eigendom:      
  Doorgaans nemen deze de vorm aan van een beperking van het aandeel in het aandelenkapitaal van ondernemingen dat niet-ingezetenen van het land mogen houden.
• beperkingen op het soort juridische entiteiten dat is toegestaan:
  Deze kunnen specifieke verbodsbepalingen voor bepaalde juridische entiteiten omvatten, zoals joint ventures of eenmanszaken.
• screening- en goedkeuringsprocedures:
  Deze kunnen vereisen dat buitenlandse investeerders economische voordelen laten zien of dat ze vooraf goedkeuring krijgen voor de investering.
• beperkingen voor buitenlands personeel:
  Meestal nemen deze de vorm aan van een beperking van het aantal/percentage buitenlanders dat filialen van buitenlandse bedrijven beheert of in filialen van buitenlandse bedrijven werkt en andere operationele controles op deze bedrijven.

U kunt contact opnemen met een investeringspromotiebureau van het land waarin u wilt beleggen, een lokale belastingadviseur of een advocaat voor het opstellen van een investeringscontract en informatie opvragen over andere verplichtingen van beleggers in de specifieke sector.

Aanwezigheid van natuurlijke personen in het buitenland (modus 4):

Verschillende soorten personeel kunnen de service van uw bedrijf leveren:

• binnen een onderneming overgeplaatste personen:
  dit zijn werknemers in uw bedrijf (vaak leidinggevenden, managers, specialisten) die worden overgeplaatst naar de commerciële aanwezigheid van uw bedrijf in een land buiten de EU.
• zakelijke bezoekers:
  het gaat om een kort verblijf van enkele maanden (vaak beperkt tot 3 maanden) zonder dat in het buitenland een vergoeding wordt ontvangen. Zakelijke bezoekers bevinden zich meestal in een senior positie in uw bedrijf en zijn verantwoordelijk voor het opzetten van een vestiging in de doelmarkt.
• dienstverleners op contractbasis:
  dit zijn werknemers in uw bedrijf die een dienst verlenen op basis van een contract dat u hebt met een eindverbruiker in het buitenland. Contractuele dienstverleners worden naar het buitenland gestuurd omdat uw bedrijf geen commerciële aanwezigheid in het buitenland heeft en omdat hun tijdelijke verblijf in het buitenland noodzakelijk is om het contract voor het leveren van diensten uit te voeren.

Naast deze categorieën bedrijfspersoneel zijn ook zelfstandige beoefenaars van vrije beroepen in het buitenland aanwezig:

• onafhankelijke beroepsbeoefenaren:
  dit zijn zelfstandigen die in het buitenland een dienst verlenen op basis van een dienstencontract.

Sectoren die vaak diensten verlenen via werknemers in het buitenland zijn ICT-diensten, technische of professionele diensten of andere diensten die afhankelijk zijn van aftersalesondersteuning.

In het algemeen kan dezelfde dienst op verschillende wijzen worden verleend:
Zo kunnen juridische diensten aan de klant worden verleend via e-mail (mode 1), door een in het buitenland gevestigde filiaal (mode 3) of door de aanwezigheid van de advocaat in het buitenland (mode 4).

Om diensten buiten de EU te exporteren, moet u eerst een markt en een koper voor uw dienst identificeren.

• Kamers van Koophandel kunnen u informatie geven over verschillende markten en zakenpartners en u doorverwijzen naar relevante rapporten.
• Handelsspecifieke nieuwsaanbieders of handelspromotiebureaus in uw land of in uw geselecteerde exportmarkt die marktanalyse en beoordeling van zakelijke kansen omvatten, kunnen u helpen. Deze instanties verstrekken vaak studies over belangrijke exportsectoren.
• Ook exportadviseurs en relevante banken kunnen advies geven.

Hoe selecteert u uw doelmarkten?

Potentiële exportmarkten screenen om te beoordelen of er vraag is naar uw product en na te gaan of uw product concurrerend zou zijn op de exportmarkt?

Importstatistieken kunnen laten zien of het land waarnaar u wilt exporteren uw service al importeert, waar de import vandaan komt en of er al een hoog aanbod van uw type service op de markt is.

Hoe vind ik potentiële kopers?

Zodra u een of meer doelmarkten hebt geselecteerd, is de volgende stap het identificeren van potentiële handelspartners en zakelijke contacten.

Partners en contacten vindt u op:

U kunt ook controleren of u in uw potentiële exportmarkt aan de overheid mag verkopen.

De EU sluit vaak bilaterale handelsovereenkomsten met landen buiten de EU.

EU-handelsovereenkomsten kunnen betrekking hebben op de handel in diensten in belangrijke sectoren en vaak belemmeringen voor de uitvoer in die sectoren verminderen of zelfs wegnemen. Voorbeelden van dergelijke sleutelsectoren zijn:

• financiële diensten
• telecommunicatie
• zeevervoer
• professionele diensten
• digitale handel

Welke voordelen bieden handelsovereenkomsten voor uw buitenlandse directe investeringen

Als de EU een handelsovereenkomst met het land heeft gesloten, kunnen de belemmeringen voor buitenlandse directe investeringen in bepaalde sectoren worden verminderd of zelfs weggenomen, en kan zij specifieke investeringsbepalingen bevatten die juridisch bindend zijn voor een niveau van bescherming van buitenlandse investeringen.

Wat als mijn dienst niet onder een EU-overeenkomst valt?

Als de EU nog geen handelsovereenkomst heeft met het land waarnaar u wilt exporteren of als uw sector van belang niet onder een bepaalde overeenkomst valt, moet u:

De WTO-leden vermelden hun belemmeringen voor de uitvoer van diensten in hun lijst van verbintenissen.

Welke eisen moet u controleren voor grensoverschrijdende levering (modus 1)?

• Vergunnings- en vergunningsvereisten: Het kan zijn dat uw onderneming bepaalde vergunningen nodig heeft om de dienst op de exportmarkt te kunnen verlenen.
• Vereiste van wederzijdse erkenning van diploma's en kwalificaties: Relevante diploma's van dienstverleners en andere kwalificaties moeten worden geaccepteerd door het land waarnaar u wilt exporteren om uw diensten in het buitenland te mogen verlenen. Dit geldt voor sommige exporten van professionele diensten: Voorbeeld: het is mogelijk dat een EU-auditor de rekening van een buitenlandse onderneming niet mag controleren, zodat u als EU-onderneming uw dienst niet naar het land in kwestie kunt exporteren.
• Specifieke beperkingen voor sommige dienstensectoren: Er kunnen zich bijvoorbeeld beperkingen en restricties op verzekeringsdiensten voordoen. Evenzo kan voor sommige uitvoer van financiëledienstenproducten een “gelijkwaardigheid” (verstrekt door de wetgevers van het doelland) vereist zijn om op de buitenlandse markt te worden aanvaard.

Welke vereisten moet u controleren voor consumptie in het buitenland (modus 2)?

Consumptie in het buitenland vindt plaats wanneer de klant buiten zijn land reist en de dienst gebruikt die u in uw land levert.

• In de meeste gevallen zijn de vereisten waaraan u moet voldoen dezelfde als bij het verlenen van uw dienst op uw nationale of EU-markt.

Welke vereisten moet u controleren op commerciële aanwezigheid (modus 3)?

Landen buiten de EU kunnen vereisten of beperkingen inzake commerciële aanwezigheid hebben, waarmee EU-exporteurs rekening moeten houden wanneer zij in deze landen investeren.

• Lokale aanwezigheid vereist:
  sommige diensten kunnen niet in niet-EU-landen worden verleend zonder een lokale aanwezigheid op die markt. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn voor sommige verzekeringsdiensten. Uw onderneming moet dus mogelijk een commerciële aanwezigheid in het buitenland vestigen, bijvoorbeeld door een dochteronderneming op te richten of in samenwerking met lokale bedrijven op de buitenlandse markt toe te treden, bijvoorbeeld via een joint venture.
• plafonds voor vreemd vermogen:
  bepaalde landen passen beperkingen toe op het maximaal toegestane aandeel buitenlandse aandelen als het gaat om investeringen.
• Beperkingen op investeringen:
  dergelijke beperkingen kunnen worden gekoppeld aan specifieke vergunningen die nodig zijn voor personen of bedrijven of beperkingen op het aantal toegestane bedrijven.
• Beperkingen op het soort juridische entiteit:
  bepaalde buitenlandse markten kunnen wettelijke bepalingen hebben die alleen joint ventures toestaan of andere rechtsvormen van investeringen, zoals eenmanszaken, uitdrukkelijk verbieden.
• Beperkingen op het aantal leveranciers:
  dergelijke beperkingen kunnen relevant zijn voor specifieke vergunningen waarover leveranciers moeten beschikken.
• Nationaliteitsvereisten:
  voor bepaalde sectoren of productsoorten kunnen investeerders vergunningen nodig hebben die beperkt zijn tot personen die de nationaliteit hebben van het land waarnaar u wilt exporteren, of kunnen managers van de vestiging die nationaliteit nodig hebben. Ook kan de verwerving en het gebruik van grond en onroerend goed door buitenlanders worden beperkt.
• Fiscale bepalingen:
  specifieke belastingbepalingen kunnen van toepassing zijn op buitenlandse investeringen en specifieke landen kunnen een rechtskader hebben dat discriminerende belastingheffing op buitenlandse investeringen omvat.
• Financiële beperkingen:
  bepaalde financiële beperkingen kunnen van toepassing zijn op buitenlandse directe investeringen. Deze kunnen bijvoorbeeld beperkingen omvatten op overmakingen, kapitaaloverdrachten en valutaomrekening. Grensoverschrijdende fusies en overnames kunnen ook worden beperkt.

Welke vereisten moet u controleren op de aanwezigheid van natuurlijke personen (modus 4)?

Het exporteren van een dienst vereist heel vaak het tijdelijke verblijf van uw werknemers in het buitenland in de doelmarkt om de dienst daadwerkelijk te leveren.

Bijvoorbeeld:

• een ingenieur van uw bedrijf moet mogelijk reizen om een machine/software bij te werken of apparatuur te onderhouden. Maar er kunnen beperkingen zijn aan de mobiliteit van personen bij het verlenen van diensten op deze manier.

• Ingezetenschapsvereisten:
  de dienstverrichters moeten mogelijk ingezetene zijn van het doelland.
• Burgerschapsvereisten: leveranciers
  van diensten moeten mogelijk een burger zijn van het land waarnaar u diensten wilt exporteren.
• Vergunnings- en certificeringseisen:
  verleners van diensten kunnen specifieke vergunningen, opleidings-, opleidings- of andere kwalificatiecertificaten nodig hebben. Het is belangrijk om te weten of bepaalde certificaten geldig zijn in het buitenland. Het kan ook voorkomen dat zij voor bepaalde beroepen/diensten door entiteiten van het doelland moeten worden verstrekt.
• Vereisten inzake bedrijfsvisa en werkvergunningen:
  Een specifiek voorbeeld met betrekking tot tijdelijk verblijf en visumvereisten is of de werknemer zijn echtgenoot of kinderen tijdens het verblijf mag meenemen.
• Onderzoek naar de economische behoefte/arbeidsmarktonderzoek:
  In sommige landen kan het nodig zijn dat u of uw klant bewijst dat lokale arbeidskrachten niet aan de servicebehoefte kunnen voldoen.
• Invoerbeperkingen/-contingenten:
  bepaalde toegangsbeperkingen of -quota kunnen van toepassing zijn op de buitenlandse verlening van diensten in specifieke beroepen.
• Educatieve en andere kwalificatie-eisen:
  het is belangrijk om te weten of bepaalde certificaten geldig zijn in het betreffende land.

Wat heb je nog meer nodig om erachter te komen?

Wanneer u diensten verleent aan niet-EU-landen, moet u ook nagaan welke belastingvoorschriften van toepassing zijn. Dit omvat:

• lokale belastingen
• BTW-betalingen

Er kunnen verschillende belastingregels van toepassing zijn op uw exportmarkt. Voor sommige diensten kunnen uitzonderingen gelden, afhankelijk van het land waarnaar u wilt exporteren, bijvoorbeeld als uw bedrijf permanent aanwezig is in dat land.

Waar vindt u meer informatie?

• Agentschappen voor investeringsbevordering
• ambassade van uw doelland
• Exportconsulenten en banken
• Enterprise Europe Network
• douanekantoren
• ministeries of regelgevende instanties in uw doelland
• Geselecteerde handelsovereenkomsten begeleiden
• achtergrondinformatie over de economische betrekkingen met uw doelland
• Informatie over lopende onderhandelingen over handelsovereenkomsten met niet-EU-landen
• Mijn handelsassistent voor diensten en investeringen

Voordat je begint: Beoordeel de exportbereidheid van uw bedrijf

• Raadpleeg de checklist met vragen voor het beoordelen van de exportbereidheid van uw bedrijf
• Bespreek en beslis of uw bedrijf klaar is om handel te drijven met niet-EU-landen, of welke stappen moeten worden genomen ter voorbereiding op toekomstige handelsactiviteiten buiten de EU

Stap 1: Begrijpen hoe diensten kunnen worden geëxporteerd

• Bepaal hoe u uw service wilt exporteren

Stap 2: Begrijpen hoe diensten kunnen worden geëxporteerd

• Selecteer uw nieuwe exportmarkt en beoordeel het zakelijke potentieel en het concurrentievermogen van uw diensten (belangrijk om exportgerelateerde kosten in prijsberekeningen op te nemen)
• Identificeer potentiële kopers
• Identificeer een agentschap/instelling/partner om u te ondersteunen bij de organisatie en formaliteiten van het exportproces (zoals het opstellen van contracten, het controleren van betalingsvoorwaarden, kredietwaardigheid van de koper, kapitaaloverdrachtbeperkingen in het land van de koper)

Stap 3:Controleer of uw bedrijf kan profiteren van een EU-handelsovereenkomst

• Bevestig of de EU een handelsovereenkomst heeft gesloten met het land waarnaar u wilt exporteren
• Bronnen identificeren voor meer informatie over de desbetreffende handelsovereenkomst
• Bekijk de voorwaarden voor markttoegang voor uw dienst in de lijst van verbintenissen

Stap 4: Beoordeel de vereisten in uw exportmarkt

• Beoordeel of uw dienst de exportmarkt mag betreden waarin u geïnteresseerd bent, d.w.z. of er beperkingen of verboden van toepassing zijn
• Als u uw diensten over de grenzen heen wilt verlenen, controleer dan welke vereisten van toepassing kunnen zijn (bijvoorbeeld vergunnings- of licentievereisten)
• Als u een aanwezigheid op een buitenlandse markt wilt vestigen, controleer dan welke beperkingen van toepassing kunnen zijn (bijvoorbeeld op buitenlands eigendom, op het type juridische entiteiten dat is toegestaan of de goedkeuringsprocedures)
• Als u wilt dat een van uw werknemers de dienst die u exporteert vergezelt, controleer dan welke specifieke vereisten van toepassing kunnen zijn (bijvoorbeeld inzake kwalificaties, werkvergunningen, nationaliteitsvereisten of toegangsbeperkingen)
• Controleer welke belastingregels van toepassing zijn wanneer u diensten buiten de EU verleent